İlk İnsan Ömrü Kaç Yıldır? Hayatın Bu Kadar Kısa Olmamalı!
Şimdi, derin bir nefes al ve gözlerini kapat. Kendini bambaşka bir evrende, yerleşik hayata geçmiş ilk insanlardan birinin yerine koy. Bir gün uyanıyorsun ve etrafındaki her şey tamamen farklı. Ne bir telefon var, ne de Wi-Fi sinyali. Ağaçların arasından güneş ışığı vuruyor ve bir şekilde tüm bu hayatta tek başınasın. Fakat bir şey var, bir soru var ki seni deli ediyor: “İlk insan ömrü kaç yıldır?”
Bu soru, beni gerçekten kafaya takmamı sağladı. Yaşadığım bu ‘devir’ ne kadar kısa? Hani bazen günün ne kadar hızlı geçtiğini fark etmezsin, aniden gece olur. İşte, insanoğlunun ilk zamanlarında bu kadar hızlı geçiyor muydu? Hadi gel, bunları düşünürken kafamızdaki bazı yanlış anlamaları da çözelim.
—
Eski Zamanlar, Hızlı Yaşamlar: İlk İnsanların Hayatı
Beni tanıyorsanız, sırf “İlk insan ömrü kaç yıldır?” sorusunu sorarken bile 50 farklı senaryo ürettiğimi biliyorsunuzdur. Biraz kafayı yormak gibi. İzmir’deki kafe kültüründe, arkadaşlarım kafede beni yalnızca bir şarkı sözü gibi düşünür. ‘Derin ve melankolik!’ Ama, bir yandan da işin komik tarafını da kaçırmam. Şöyle ki, ilk insanların ömrü 30 ile 40 yıl civarında mıydı, yoksa biz her şeye gözümüzü açarken onları yaşlı mı zannediyoruz?
Çünkü şu anki yaşam süremizle o zamanları kıyaslamak, hakikaten şüpheli. Bir yerlerde bir şeyler garip olmuş gibi hissediyorum. Teknolojinin, medeniyetin getirdiği ‘ömür uzatma’ çılgınlığı var ama sanki onlar o dönemin insanları değilmiş gibi hissediyorum.
İç Sesim: “Bu kadar kısa mı olmalıydı? Ben zaten 25 yaşındayım, 60’larda ölmem mi gerekiyor? Hala çırak gibiyim!”
—
Gerçekten Yaşadılar mı?
Tamam, zamanın başlangıcında insan ömrü kısa oluyordu. Bunu biliyoruz. Ama düşündüm ki, o zamanlar ‘yaşam’ bir şey değil de, ‘varlık’ olmalıydı. Kafamda sürekli şu cümle dönüp duruyor: “O zamanlar yaşam, yaşamak, var olmak mıydı, yoksa sadece geçmekti?”
Mesela, ben her gün kalktığımda bir şekilde heyecanla güne başlıyorum, bazen plan yaparken bazen de hayatla eğleniyorum. Ama ilk insanlar? Çoğu kişi sabahleyin karnını doyurmak için bir şeyler yapmak zorunda kalıyordu. Belki de ‘heyecan’ dediğimiz şey, başlı başına bir gereklilikti. İster karnını doyur, ister bir düşmanı alt et, hayat o kadar kısa ve belirsizdi ki; bir an önce her şeye atılmak gerekirdi.
“İlk İnsan Ömrü Kaç Yıldır?” Gibi Ciddi Sorularla Başla, Kahvaltıdan Sonra Herkesin İçine Düş!
Şimdi, günümüzle karşılaştırınca gerçekten ‘ilk insan’ olma deneyimini oldukça komik bir şekilde düşündüm. Bir arkadaşım var, sürekli yemek yaparken ‘tuz koymayı unuttum’ der. İlk zamanlarda insanların tuz yerine ne koyduğunu düşünmek bile tuhaf geliyor, ama aslında ciddiye almak gerek. Gerçekten nasıl hayatta kalıyorlardı? İçimden bir ses buna yanıt vermek istiyor: “Bilmiyorum, ama biz daha tuz koymayı unutmuyoruz, öyleyse kesinlikle bir gelişim var!”
Bir gün sabah kahvaltısına otururken, bir arkadaşım şöyle dedi: “Birisi ‘ilk insan’ olmak isteseydi ne yapardı? Yani, sabah kalkıp işe gidip akşam dönerken aynı hayatı yaşamak zorunda kalır mıydı?” Cevap basit: “Evet, ama tek farkla; Wi-Fi yoktu.”
—
Zamanı Anlamak: Bu Kısa Süre İçinde Gerçekten Her Şey Gerçekleşebilir mi?
Düşünsenize, o dönemde insanların yaşamı bu kadar kısa olduğu için, her şey çok çabuk oldu. 30 yıl nedir ki? Bir insanın sadece bir kuşak ya da belki iki kuşak içinde varlığı bitiyor. Hani 40 yıl bir çırpıda geçiyor, ya da öyle bir şey. Ama şimdi, günümüzde bir insanın 100 yıl yaşadığına inanmak bile kolay. Sonuçta, 25 yaşında biri olarak zaten ‘orta yaş’ diye bir şey varsa, ne anlama geldiğini sorgulamaya başlıyorum.
İlk insanlar için 30 yılın sonunda çocuğunu büyütmek, hayatta kalmak demekti. Belki onlara sorsaydık, “İlk insan ömrü kaç yıldır?” diye, cevapları şu olurdu: “Yaşamak için yeterli zamanımız yoktu!”
—
İçimden Bir Ses: “Bir gün belki ben de bir tarih kitabının içinde yer alırım. Ama o zaman da kesinlikle akıllı telefonumla fotoğraf çekerim.”
—
Hayat, Komik Bir Çalışma Alanı Gibi
Bugün, insan ömrü her geçen gün uzuyor. Ama bir şey var, geriye dönüp baktığımda, her şeyin bir hızla geçmesi de insana garip geliyor. 25 yaşına geldim, ama hala sabahları aynada ‘tamam, bugün neyi değiştirsem’ diye düşünüyorum. 30 yaşından sonra ‘hayatın geçiş dönemi’ diyorlar ya, bu da bana farklı bir gözlemi hatırlatıyor. O eski zamanlarda, insanlar nasıl hemen bir şeylere başladılar, kim bilir?
Mesela, ilk insanlarla ilgili düşünüyorum; onlar ömürlerinin ne kadarını keşfetmeye, hangi soruları sormaya harcadılar? Yoksa bu hayat, zaten yaşamaktan ibaret miydi?
—
Kısacası, İlk İnsan Ömrü Kaç Yıldır?
İlk insanın ömrü 30 ile 40 yıl civarındaydı. Bu dönemde insanların yaşamı, hayatta kalma mücadelesi ve sürekli tehditlerle geçiyordu. Teknolojinin bu kadar ileriye gitmesiyle beraber, yaşam süresi oldukça arttı. Ama insanın bu ömrü boyunca dünyadaki yerini, anlamını ve rolünü sorgulaması ne kadar önemli değil mi? İlk insanlar ne yaptıysa, biz de bir şekilde yapmaya çalışıyoruz ama bir farkla: Wi-Fi. Bu kadar uzun ve karmaşık yaşamanın, gerçekte bir anlamı var mı? Hepimizin cevapları farklıdır, ama nihayetinde bir şey kesin: İnsan ömrü kısa, zaman çabucak geçiyor ve bu dünyada yaşadığımız her anı en iyi şekilde değerlendirmeliyiz.
—
Sonuç Olarak: Ölmeden Önce Yapmanız Gerekenler!
Zaman hızla geçiyor ve insan ömrü çok kısa. Ama önemli olan, bu kısa süreyi en iyi şekilde kullanmak. Eğer ilk insanlardan ders alacak olursak, onlara göre biz şanslıyız. Bizim hayatımızda “yavaşla” dediğimiz zamanlar olsa da, onların zamanında sürekli bir hız vardı. Neyse ki bugün gelişmiş toplumlarda, bizler hızla yaşamak yerine zamanı doğru yönetmeye çalışıyoruz.
Ama bir gün gelecek ve biz de bu dünyanın tarihine damgamızı bırakacağız. O zaman, ilk insanlarla ilgili düşündüğümüz gibi, birileri de bizim zamanımızı merak edecek. Ve belki, o zaman gerçekten “ilk insan ömrü kaç yıldır?” diye düşüneceğiz!